Gemeenten sluiten het liefst een anterieure overeenkomst met de ontwikkelaar. Maar wat als partijen er niet uitkomen? Dan verhaalt de gemeente haar kosten langs publiekrechtelijke weg. Onder de Omgevingswet werkt dat anders dan vroeger met het exploitatieplan.
Kostenverhaalsregels in het omgevingsplan
De Omgevingswet verplicht de gemeente om bij aangewezen bouwactiviteiten haar kosten te verhalen. Lukt dat niet met een overeenkomst, dan neemt de gemeente kostenverhaalsregels op in het omgevingsplan. Daarin staat onder meer het kostenverhaalsgebied, welke kosten worden verhaald en hoe die over de verschillende locaties worden verdeeld.
De kostenverhaalsbeschikking
Het concrete bedrag stelt de gemeente vast in een beschikking, meestal in samenhang met de omgevingsvergunning voor de bouwactiviteit. Tegen die beschikking staan bezwaar en beroep open. Dat geeft de ontwikkelaar een rechtsingang die bij een overeenkomst ontbreekt.
Wat valt er wel en niet onder?
Via het omgevingsplan kan de gemeente alleen kosten verhalen die op de wettelijke kostensoortenlijst staan, en alleen naar rato van profijt, toerekenbaarheid en proportionaliteit. Financiële bijdragen aan ontwikkelingen van een gebied, die niet direct met uw project samenhangen, kunnen alleen via een overeenkomst worden afgesproken.
Overeenkomst of omgevingsplan?
- Voor een overeenkomst pleit dat u meer kunt regelen dan alleen kosten, zoals planning, fasering, zekerheid en de inrichting van de openbare ruimte.
- Voor de publiekrechtelijke route pleit dat de wettelijke kaders en rechtsbescherming gelden. Een ontwikkelaar die vindt dat de gevraagde bijdrage te hoog is, staat daarmee soms sterker.
Onderhandelingspositie. Ook als u uiteindelijk wel tekent, helpt het om te weten wat de gemeente langs publiekrechtelijke weg zou kunnen verhalen. Dat is vaak een goede ondergrens in de onderhandelingen.
Conclusie
De keuze tussen een anterieure overeenkomst en kostenverhaal via het omgevingsplan verdient een bewuste afweging. Lees ook ons artikel over de anterieure overeenkomst, of bel of mail ons gerust.
