Sinds het tweede Didam-arrest staat vast dat een overeenkomst in strijd met de Didam-regels geldig blijft. Een partij die ten onrechte geen kans kreeg, kan de verkoop dan niet meer terugdraaien. Wat overblijft is een schadeclaim tegen de gemeente. Het gerechtshof 's-Hertogenbosch liet op 19 augustus 2025 zien dat die claim geen eenvoudige route is (ECLI:NL:GHSHE:2025:2268). Waarom niet? En wat moet een gepasseerde gegadigde dan wel aantonen? Dat bespreek ik in deze blog.
Wat speelde er?
De gemeente Heerlen kocht in 2012 een voormalig kantorencomplex van het Rijk en verkocht het kort daarna door aan één partij, zonder anderen de kans te geven mee te dingen. Marktpartijen die naar eigen zeggen ook interesse hadden, vorderden schadevergoeding. Zij vonden dat de gemeente de Didam-regels had geschonden.
Het oordeel van het hof
Het hof stelde voorop dat een gemeente die in strijd met de Didam-regels verkoopt, in beginsel onrechtmatig handelt tegenover een gegadigde die geen gelijke kans kreeg. Dat betekent nog niet dat iedere geïnteresseerde schadevergoeding krijgt. De eisende partij moet drie dingen aantonen:
- Dat zij een serieuze gegadigde was op het moment van de verkoop. Achteraf stellen dat u onder dezelfde voorwaarden ook zou hebben geboden, is niet genoeg.
- Dat zij een reële kans had om de grond te verwerven in een open en transparante procedure. Algemene interesse volstaat niet.
- Dat zij schade leed door het gemis van die kans, en dat die schade niet door iets anders komt, zoals de marktomstandigheden.
In deze zaak slaagden de eisers daar niet in. Hun stellingen waren te algemeen, en de vordering werd afgewezen.
Wat betekent dit voor u?
Bent u een ontwikkelaar die naast een kans greep, dan is de les dat u vroeg in actie moet komen. Reageer op een publicatie van de gemeente binnen de gestelde termijn, maak uw interesse concreet en onderbouw waarom u een serieuze gegadigde bent. Overweeg een kort geding vóór de levering. Na de levering resteert alleen een schadeclaim, en die vraagt veel bewijs: een concreet plan, financiering en een onderbouwing van de gemiste winst of de verloren kans.
Bent u de koper, dan is uw positie na levering sterk: de koop blijft in stand. Het risico ligt vooral bij de gemeente. Let op! Kijk goed naar afspraken waarmee de gemeente dat risico op u wil afwentelen, zoals een vrijwaring voor schadeclaims van derden.
Kort geding of bodemprocedure?. Wie de verkoop wil tegenhouden, moet snel zijn: in een kort geding kan de rechter de gemeente verbieden om te leveren. Is de grond eenmaal geleverd, dan kan alleen nog schadevergoeding worden gevorderd.
Conclusie
De Didam-regels geven gepasseerde gegadigden een recht op een eerlijke kans, maar geen gemakkelijke weg naar schadevergoeding. Wie een kans ziet, moet die dus direct en concreet claimen. Lees ook mijn blog over het tweede Didam-arrest.
Heeft u vragen over een Didam-schending of een schadeclaim? Neem dan gerust contact met mij op! Ik kijk en denk graag met u mee.
Wilt u weten wat de Didam-regels voor uw grondpositie betekenen? Lees meer over onze aanpak als advocaat Didam-arrest.